kolestazı veya gebeliğe bağlı sarılık diye adlandırılan

BİLİRUBİN NEDİR?
Bilirubin vücutta kırmızı kan hücrelerinin (eritrosit) yıkımından elde edilen maddelerle karaciğerde oluşturulan maddedir. Safra sıvısına sarı rengini ve dışkıya kahverengi rengini veren bilirubindir.

Kırmızı kan hücreleri dalakta parçalanırken ortaya çıkan hemoglobin molekülleri karaciğerde bilirubin sentezinde kullanılır. Bu nedenle kırmızı kan hücrelerinin parçalanmasının artması (hemoliz) veya karaciğerden safra sıvısının atılımının bozulması (kolestaz) kanda bilirubin düzeylerinin artmasına neden olur. Biluribinin kanda artması sarılık diye tabir edilen hastalıklara neden olur.

Bebeklerde doğumdan sonraki ilk bir kaç gün içinde fizyolojik olarak bilirubinlerde artış olmaktadır ve bu duruma yenidoğan sarılığı denmektedir.

Bilirubinin karaciğerde glukuronik asit ve sülfürik asitle oluşturduğu esterlere direkt (konjuge) bilirubin adı verilir. Karaciğere gelmeden önce serbest olarak bulunan bilirubine indirekt (ankonkuge) bilirubin denir. İkisinin toplamına total bilirubin denir.

Bilirubin yüksekliği:
İndirekt ve direkt bilirubinin artmasına neden olan faktörler farklıdır bu nedenle bunlar aşağıda ayrı ayrı belirtilmiştir.

Bilirubin düşüklüğü:
Sık rastlanan bir durum değildir. Ancak bazı ilaçlar vb. neden olabilir.

DİREKT BİLİRUBİN
Bilirubinin karaciğerde konjuge olmuş formuna direkt bilirubin veya konjuge bilirubin denir. Bunun artmasına konjuge (direkt) hiperbilirubinemi denir. Karaciğer hasarı yapan hastalıklar, safra yollarında tınanıklıklar (kolestaz) direkt bilirubinin karaciğerden safra yollarına atılmasını engeller ve kanda direkt bilirubin artar.

Direkt bilirubin yüksekliği:
– İntrahepatik (karaciğer içerisindeki) safra kanallarında tıkanıklık yapan hastalıklar (bilier atrezi, sklerozan kolanjit)
– Hepatit
– Siroz
– Karaciğeri etkileyen enfeksiyon hastalıkları
– Karaciğere toksik etki yapan ilaçlar ve diğer maddeler
– Dubin-Johnson Sendromu
– Rotor Sendromu
– Karaciğer sonrasındaki safra kanallarında tıkanıklık

Leave a Reply